Verwarming onderhouden: zo ben je klaar voor het stookseizoen
Wie denkt er net na de hitte nu aan zijn verwarming? Wel, je maakt toch best je verwarmingssysteem klaar vóór de temperaturen dalen. Met een tijdig onderhoud van je ketel of warmtepomp, warmteafgiftesysteem en thermostaat verklein je de kans op storingen en zorg je ervoor dat je installatie efficiënt en comfortabel verwarmt.
Eerst: een onderhoudsbeurt voor je cv-ketel of warmtepomp
De cv-ketel of warmtepomp vormt het hart van je verwarmingssysteem. Regelmatig onderhoud helpt om de installatie veilig, betrouwbaar en zo efficiënt mogelijk te laten werken. Wat zo'n onderhoud precies inhoudt, hangt af van het type toestel.
Bij een CV-ketel
Bij een cv-ketel controleert een vakman onder meer de algemene werking en de verbranding en worden onderdelen waar nodig gereinigd. Ook de waterdruk en verschillende veiligheids- en regelcomponenten krijgen de nodige aandacht. Voor cv-ketels gelden bovendien wettelijke onderhoudsverplichtingen die verschillen naargelang het type installatie (gas of mazout). Houd daarom rekening met de voorschriften die voor jouw toestel van toepassing zijn.
Bij een warmtepomp
Hoewel het niet verplicht is, heeft ook een warmtepomp baat bij een periodieke controle. Daarbij kunnen onder meer de instellingen, de werking van de verschillende componenten en, afhankelijk van het type warmtepomp, het koelmiddelcircuit worden nagekeken.
Bij een lucht-waterwarmtepomp of een lucht-luchtwarmtepomp is het daarnaast belangrijk dat de buitenunit vrij kan ademen. Bladeren, vuil of begroeiing rond de unit kunnen de luchtstroom hinderen en zo de prestaties beïnvloeden.
Tip
Plan zo'n onderhoud bij voorkeur in de zomer of vóór de start van het stookseizoen. Je installatie wordt dan nog niet continu gebruikt en eventuele problemen kunnen worden opgelost voordat je de verwarming echt nodig hebt. Bovendien vermijd je zo dat je pas tijdens de eerste koude dagen een technicus moet inschakelen, wanneer het doorgaans een stuk drukker is.
Onderhoud van je afgiftesysteem
Een goed werkende ketel of warmtepomp alleen volstaat niet: ook de warmteafgifte in huis moet in orde zijn.
Radiatoren onderhouden: waarop letten en wat mag je niet vergeten?
Ontluchten
Bij klassieke radiatoren is ontluchten een van de belangrijkste aandachtspunten. Hoor je borrelende geluiden of blijft de bovenkant van een radiator koud terwijl de onderkant warm wordt? Dan zit er mogelijk lucht in het systeem. Door de radiator te ontluchten kan het warme water opnieuw goed circuleren. Controleer nadien ook de waterdruk van de verwarmingsinstallatie en vul indien nodig bij volgens de voorschriften van je toestel.
Schoonmaken
Neem daarnaast even de tijd om de radiatoren schoon te maken. Stof tussen de lamellen en achter de radiator kan de warmteafgifte verminderen. Controleer meteen of de radiatorkranen nog soepel openen en sluiten en of er nergens sporen van lekkage of roest zichtbaar zijn. Zoja, dan haal je er best meteen een vakman bij.
Tip
Hou de ruimte rond radiatoren zoveel mogelijk vrij. Een zetel, kast of zwaar gordijn vlak voor een radiator belemmert de verspreiding van warmte door de kamer. Een vrije luchtcirculatie helpt om de ruimte gelijkmatiger op temperatuur te krijgen.
Vloerverwarming onderhouden: waarop letten en wat mag je niet vergeten?
Heb je vloerverwarming, dan vraagt die doorgaans weinig periodiek onderhoud. Toch is een controle voor het stookseizoen zinvol. Kijk bijvoorbeeld na of de verdeler, afsluiters en regelcomponenten correct functioneren en controleer het systeem op zichtbare lekkages of afwijkingen in de druk.
Merk je dat bepaalde zones van de vloer niet of veel trager warm worden dan andere? Dan kan er lucht in het systeem zitten of kan de doorstroming uit balans zijn. Ontluchten en hydraulisch inregelen zijn werkzaamheden die bij twijfel het best door een vakman worden uitgevoerd.
Tip
Werd de vloerverwarming enkele jaren niet gebruikt of merk je dat bepaalde kringen minder goed doorstromen? Laat het systeem dan controleren door een professional. Indien nodig kan die de leidingen spoelen om opgehoopt vuil en slib te verwijderen en een goede doorstroming te herstellen.
(Ventilo)convectoren onderhouden: waarop letten en wat mag je niet vergeten?
Ook convectoren en ventiloconvectoren verdienen aandacht voordat ze opnieuw intensief worden gebruikt. Stof en vuil kunnen zich ophopen in roosters, filters en rond de warmtewisselaar. Daardoor kan de lucht minder goed circuleren en kan het toestel minder efficiënt werken.
Maak de bereikbare roosters en luchtopeningen daarom stofvrij. Heeft je ventiloconvector een filter, controleer dan of die gereinigd of vervangen moet worden volgens de instructies van de fabrikant. Let bij het opnieuw inschakelen ook op ongebruikelijke geluiden, trillingen of een duidelijk verminderde luchtstroom. Die kunnen wijzen op een probleem met bijvoorbeeld de ventilator, filter of regeling.
Zorg er net als bij radiatoren voor dat de lucht vrij rond het toestel kan circuleren. Meubels of andere voorwerpen voor de luchtinlaat of -uitlaat kunnen de prestaties verminderen.
Tip
Ook in een watergedragen (ventilo-)convector kan lucht in het circuit terechtkomen. Merk je borrelende geluiden of wordt de convector niet meer gelijkmatig warm? Dan kan ontluchten nodig zijn. Al is dat hier een minder periodieke aangelegenheid dan bij radiatoren. Volg steeds de instructies van de fabrikant.
Stel je thermostaat slim in
Tot slot is de periode voor het stookseizoen een goed moment om de instellingen van je thermostaat te bekijken. Controleer eerst of datum en tijd correct staan en pas vervolgens je verwarmingsschema aan je dagelijkse ritme aan. Zo voorkom je dat de verwarming onnodig draait wanneer niemand thuis is.
Waarop moet je letten?
Kies temperaturen die passen bij het gebruik van de verschillende ruimtes en vermijd overdreven hoge instellingen. Een hogere thermostaatinstelling zorgt er doorgaans niet voor dat een ruimte sneller opwarmt: de verwarming blijft vooral langer werken tot de hogere doeltemperatuur bereikt is.
Heb je een slimme of programmeerbare thermostaat, kijk dan ook de ingestelde tijdschema's, vakantieprogramma's en eventuele zones na.
Tip
Bij vloerverwarming is een relatief constante temperatuur vaak interessanter dan grote nachtelijke verlagingen, omdat deze systemen het efficiëntst werken wanneer ze rustig en gelijkmatig kunnen verwarmen.
