Winnaars Architectuur Prijs Vlaanderen 2026 bekend
Vakjury bekroont Goujons toren; vijf publieksprijzen
Eerste editie in Gent
Het Vlaams Architectuurinstituut reikte op 7 juni 2026 voor het eerst de Architectuur Prijs Vlaanderen uit op de Bijlokesite in Gent. De prijs onderscheidt zich door zijn bovenlokale focus op Vlaanderen en Brussel, de nadruk op maatschappelijke meerwaarde en de erkenning op projectniveau: niet alleen de architect, maar ook opdrachtgever en gebruiker staan in de kijker. Directeur Dennis Pohl benadrukt het collectieve karakter: “Ambitie alleen maakt geen architectuur. De geselecteerde gebouwen tonen hoe kwaliteit voortkomt uit een collectieve inzet van opdrachtgevers, bouwmeesters, architecten, administraties en gebruikers of bewoners.”
Vakjuryprijs 2026
De vakjury bekroonde de renovatie van de Goujons toren in Anderlecht, een modernistisch woongebouw uit de jaren 1970 met 378 appartementen. De ingreep verhoogt het wooncomfort en verlaagt het energieverbruik met een nieuwe gevelschil en ruime terrassen als extra leefruimte. Het gelijkvloers kreeg collectieve functies zoals een sportzaal, een gemeenschapsruimte en een uitbreiding van het medisch centrum. Architecten: Karbon’ architectuur en stedenbouw, TVK. Opdrachtgever en gebruiker: Foyer Anderlechtois. Volgens de vakjury is het project “een gedurfd en zelfverzekerd statement over de toekomst van de sociale woningbouw.”
Publieksprijs Wonen
Tuighuisstraat in Kortrijk is een stedelijk en sociaal inbreidingsproject dat de oorspronkelijke tuinwijkgedachte herdenkt. Zeven percelen werden samengevoegd tot drie bouwvolumes met appartementen, studio’s en duplexen. Een open gelijkvloers nodigt uit tot gedeeld gebruik en versterkt het sociale weefsel; bijkomend komen rijwoningen en ruimte voor nieuwe woonvormen zoals kangoeroewonen en thuiswerkplekken. Architect: MAKER architecten. Opdrachtgever: SW+. Gebruiker: huurders van de woonmaatschappij. De publieksjury prijst de open en inclusieve benadering van sociale huisvesting.
Publieksprijs Zorgen
Tonuso in Vilvoorde, een centrum voor bijzondere jeugdzorg, transformeert een voormalig schoolgebouw tot een huiselijke omgeving voor twee leefgroepen en enkele studio’s voor begeleid zelfstandig wonen. De strakke plattegrond vermijdt een ‘instellingsgevoel’ en creëert een veilige, warme en stimulerende leefomgeving. Architecten: ZAmpone architectuur, uma architecten. Opdrachtgever en gebruiker: Tonuso vzw. De publieksjury beklemtoont de empathische vertaling van zorgnoden naar architectuur.
Publieksprijs Ontmoeten
NAVIGO Visserijmuseum in Koksijde werd uitgebreid met een nieuw depotgebouw, een educatieve leskeuken en een bijkomende museale vleugel, samengebracht in één consistente architecturale taal. Architect: Havana architectuur. Opdrachtgever: Gemeente Koksijde. Gebruiker: NAVIGO Visserijmuseum. Het project groeit volgens de publieksjury uit tot een veelzijdig sociaal platform dat ontmoeten centraal zet.
Publieksprijs Leren
Het Manchestergebouw in Aalst herbestemt twee bouwlagen van een voormalige spinnerij tot een centrum voor volwassenenonderwijs. Met aandacht voor ruimtelijke kwaliteit, ontmoeting en interactie biedt het project plaats aan basiseducatie en opleidingen voor kortgeschoolden. Architect: Areal Architecten. Opdrachtgever en gebruiker: CBE Ligo ZOVL. De publieksjury looft de combinatie van erfgoed, functionaliteit en toekomstgerichtheid binnen een beperkt budget.
Publieksprijs Werken
Usquare Feder in Elsene blaast nieuw leven in een voormalige rijkswachtkazerne. Zeven historische gebouwen werden herbestemd tot een internationale universiteitssite en multifunctionele stadswijk waar onderwijs, onderzoek en stedelijk leven samenkomen. Architecten: evr-architecten, BC architects & studies & materials, Callebaut Architecten. Opdrachtgever: VUB – ULB – SAU/MSI. Gebruiker: VUB – ULB. De publieksjury benadrukt de vanzelfsprekende inclusiviteit en de werking als open stedelijke ontmoetingsplek.
Over de jury
Uit meer dan 300 inzendingen nomineerde de vakjury twintig projecten. De vakjury bestond uit Vlaams Bouwmeester Véronique Claessens, architect Mechthild Stuhlmacher en architect Sumayya Vally. Een publieksjury koos winnaars in de categorieën wonen, werken, leren, ontmoeten en zorgen; de vakjury reikte één overkoepelende prijs uit.