naar top
Menu
Logo Print
07/09/2019 - PASCAL VANDENBERGHE

VERWARMING UIT DE GROND OF DE LUCHT MET EEN WARMTEPOMP

Een warmtepomp is een toestel dat deels werkt op elektriciteit en warmte haalt uit de omgeving, en die vervolgens op voldoende hoge temperatuur brengt voor de verwarming van woningen en voor warm water. Het is mede dankzij zijn zuinige karakter een populair systeem voor warmtewinning. Warmtepompen werken namelijk niet op fossiele brandstoffen, maar haalt het merendeel van zijn energie uit de natuur.

WAT IS HET?
HOE WERKT HET?
SOORTEN WARMTEPOMPEN
PREMIES

WAT IS HET?

warmtepompEen warmtepomp kan warmte op relatief lage temperatuur benutten voor toepassingen op hogere temperatuur. Ze kan warmte uit de omgeving (lucht, water of bodem) op voldoende hoge temperatuur brengen voor zowel de verwarming van woningen als sanitair warm water.

Een warmtepomp gebruikt daarvoor weinig energie in vergelijking met de opbrengst. 65 tot 80% van de door de warmtepomp geleverde energie wordt gewonnen uit de omgeving, waardoor er minder energie wordt verbruikt dan bij een klassiek verwarmingssysteem. De CO2-uitstoot zal ook aanzienlijk lager liggen.

HOE WERKT HET?

warmtepomp

Een warmtepomp gebruikt de omgevingswarmte uit de bodem, het grondwater of de lucht – drie componenten waarin door de zon heel wat warmte zit opgeslagen.

  • Warmtepompen beschikken over een koelvloeistof die op lage temperatuur kookt en verdampt via een verdamper.
  • Het gas wordt vervolgens door een compressor uit de verdamper gezogen en samengedrukt.
  • Een condensor zal de gassen onder hoge druk en op hoge temperatuur terug vloeibaar maken en warmte afgeven aan het verwarmingssysteem.
  • Een ontspanner zal uiteindelijk de koelvloeistof van zijn hoge naar de oorspronkelijke lage druk terugbrengen, waardoor de cyclus kan herstarten.

Bij de bovenstaande stappen is de compressor het enige onderdeel dat elektriciteit verbruikt, wat belangrijk is voor het rendement van de pomp. Een warmtepomp levert tussen 3 en 5 kW nuttige warmte op voor elke kW verbruikte energie.

SOORTEN WARMTEPOMPEN

Op basis van waar de warmtepomp warmte haalt, kan je vier verschillende types van elkaar onderscheiden. Welk systeem je kiest hangt af van de beschikbare warmtebronnen rond je woning.

LUCHT-WATER WARMTEPOMP

Prijs: € 7.500 – € 12.500

lucht-waterLucht-watersystemen zetten de buitenlucht op een energiezuinige manier om in warm water. Een buitenunit onttrekt warmte-energie uit de buitenlucht om water op te warmen tot ongeveer 35 °C en dan binnen over te brengen naar de aangesloten verwarmingselementen (zoals radiatoren of convectoren) of waterleidingen. De werking maakt het ideaal voor vloer- en wandverwarming.

Lucht-water warmtepompen worden ook toegepast voor sanitair warm water en voor de verwarming van zwembadwater, gezien deze moeiteloos op waterleidingen kunnen worden aangesloten.

VOORDELEN

  • Deze kan gemakkelijk aangesloten worden op bestaande verwarmingstoestellen zonder afbraakwerken.
  • De installatie ervan is vrij eenvoudig en een stuk goedkoper dan geothermische waterpompen.

NADELEN

  • Lucht-water warmtepompen zijn niet heel het jaar door even rendabel. Tijdens de wintermaanden kan lucht immers vrij koud worden. Dan moet een condensatieketel of hoogrendementsgasketel soelaas bieden als extra verwarming. In dat geval spreken we van een hybride warmtepomp.

LUCHT-LUCHT WARMTEPOMP

Prijs: vanaf € 2.500

lucht-lucht

Net als een lucht-water warmtepomp bestaat een lucht-lucht warmtepomp uit een binnen- en buitenunit. Buiten wordt lucht aangezogen met een ventilator. Die lucht wordt op temperatuur gebracht met het koelmiddel dat door de compressor wordt samengedrukt en opgewarmd. De binnenunit zuigt vervolgens de warme lucht aan en blaast die in de woning.

VOORDELEN

  • Lucht-luchtsystemen kunnen omgekeerd gebruikt worden, en dus ook als koelsysteem worden gebruikt.
  • Het is de goedkoopste soort warmtepomp.
  • Lucht-lucht warmtepompen zijn eenvoudig te installeren.

NADELEN

  • Tijdens koude periodes zal dit type warmtepomp niet even rendabel zijn, waardoor je zal moeten denken aan extra bijverwarming.
  • Je kan deze niet aansluiten op radiatoren of vloerverwarming.

WATER-WATER WARMTEPOMP

Prijs: € 15.000

water-water

Water-watersystemen onttrekken warmte-energie uit (grond)water om ander water op te warmen. Daardoor kan je warmte recupereren of grondwater onttrekken via waterkringen in grondlagen, boringen of oppervlaktewateren. Met dit systeem wordt dus overgegaan van water naar warmtedragend medium en dan terug naar water.

Daarvoor worden twee putten bij de woning geboord op een diepte tussen de 25 en de 150 m: een pompput en een lozingsput. Om kalk en oxidatie te vermijden mag het water niet in contact komen met buitenlicht en moeten deze putten dus goed afgedicht zijn.

VOORDELEN

  • Van alle warmtepompen behaalt dit systeem het hoogste rendement dankzij de constante temperatuur van het grondwater op de diepte van waaruit ze wordt gepompt.
  • Water-watersystemen kunnen in de zomer ook dienst doen als koelsystemen, aangezien de temperatuur van het grondwater dan lager ligt dan de gemiddelde binnentemperatuur.

NADELEN

  • Dit systeem draagt het hoogste prijskaartje van alle warmtepompsystemen doordat er diepe boringen uitgevoerd moeten worden.
  • Bovendien heb je ook een vergunning nodig om grondwater te mogen oppompen.

GEOTHERMISCHE WARMTEPOMP

Prijs: € 10.000 (horizontaal) – € 15.000 (verticaal)

geothermie

Bij een grond-water warmtepomp of geothermische warmtepomp wordt de warmte uit de bodem onttrokken. Er wordt een horizontaal of verticaal buizennetwerk aangebracht onder de grond. De warmtegeleidende vloeistof dat zich in die buizen bevindt wordt opgewarmd door de geothermische warmte.

De compressor, verdamper en condensor in de pomp brengen het water op een hogere temperatuur. Een warmtewisselaar zal de warmte afgeven aan het verwarmingssysteem in huis.

HORIZONTALE CAPTATIE

horizontaal

Bij horizontale plaatsing worden de buizen 1,20 m diep onder de grond gelegd. Vanaf daar is de grond warm genoeg en zal er geen vorst optreden rond de buizen. Het buizennetwerk zal ongeveer twee keer de oppervlakte van de woning bedragen.

Is het netwerk te klein, dan bestaat de kans dat de vloeistof in de buizen toch bevriest. Als er daardoor dan meer anti-vriesmiddel in moet, zal de vloeistof moeilijker kunnen gepompt worden, wat weer meer energie van de pomp zal vergen, en het rendement niet ten goede zal komen.

VERTICALE CAPTATIE

verticaal

Als er te weinig beschikbare oppervlakte is om horizontale buizen te plaatsen, dan wordt er voor verticale captatie van de geothermische warmte gekozen. Daarvoor worden boorgaten gemaakt tot 100 à 150 m diep. Daarin worden dan de slangen geplaatst die in contact staan met de verdamper.

VERTICAAL VS HORIZONTAAL

  • Het grote voordeel van het verticale systeem tegenover het horizontale, is dat de warmte die uit de grond onttrokken wordt – door de diepte – veel stabieler is, en het jaarrendement dus hoger zal zijn.
  • Bij het verticale systeem moet er echter veel dieper worden geboord, wat dan weer voor een hoger prijskaartje zal zorgen.

PREMIES

Een warmtepomp laten installeren is niet goedkoop, maar als je het door een erkende aannemer laat doen, kom je in aanspraak voor een van de volgende premies:

IN VLAANDEREN

PREMIE VAN DE NETBEHEERDER (FLUVIUS)

premie
  • € 300 voor een lucht-luchtsysteem,
  • € 800 voor een hybride lucht-watersysteem met een gasketel,
  • € 1.500 voor een lucht-watersysteem en
  • € 4.000 voor een grond-watersysteem.

Deze premie geldt enkel voor nieuwe warptepompen die voor het centrale verwarming dienen. Voor wamrtepompboilers geldt een andere regeling. Voor de warmtepompen is ook een A+-label vereist, voor grond-water warmtepompen een A++-label.

TOTAALRENOVATIEBONUS

Als je de installatie van je warmtepomp combineert met twee of meer energiebesparende werken, dan kom je in aanmerking voor een totaalrenovatiebonus.

IN BRUSSEL

premie

De premie voor een warmtepomp ligt tussen € 4.250 en € 4.750, tot 50% van de factuur. De pomp kan van het grond-water- (geothermisch), water-water- of lucht-water-type zijn. Het kan niet worden gebruikt als aircosysteem.

De bedragen zijn afhankelijk van het inkomen van de aanvrager (er zijn 3 sociale categorieën), het type woning (appartement of huis) en de capaciteit van het verwarmingssysteem.