naar top
Menu
Logo Print
25/05/2019 - PASCAL VANDENBERGHE

HOE ASBEST IN DE WONING OPSPOREN

Voor je begint met de renovatie van een oude woning, moet je alles strippen. En dat is niet zonder gevaar. Is je woning gebouwd tussen 1945 en 2001, dan is de kans groot dat er zich asbest in bevindt.

ASBESTINVENTARIS OPMAKEN
ASBEST HERKENNEN
WAAR KAN JE ASBEST TEGENKOMEN IN EN ROND EEN WONING?
EEN STAAL NEMEN

ASBESTINVENTARIS OPMAKEN

asbestJe start met het maken van een asbestinventaris. Je kan je laten helpen door documentatie die je hebt van de woning, zoals oude bouwplannen of de facturen, maar om zeker te zijn, doe je daarbij een beroep op een asbestdeskundige.

Asbest komt in twee vormen voor:

  • in vaste of hechtgebonden toepassingen, zoals golfplaten en gevelleien;
  • in losgebonden of niet-hechtgebonden toepassingen, zoals verwerkt in gips bij leidingisolatie.

ASBEST HERKENNEN

Asbest zit in meer dan 3.500 bouwmaterialen verwerkt, dus eigenlijk ben je pas zeker dat iets asbest bevat na een staalanalyse in een erkend laboratorium. Toch zijn er een aantal herkenningsmogelijkheden:

woning1. De periode kan belangrijk zijn. Asbest werd voornamelijk gebruikt tussen 1945 en 2001 en dan vooral in de periode tussen 1955 en 1985.

bouwplan

2. Als je facturen hebt waarop de fabrikant staat, ben je al een stap verder. Naast facturen kan je ook oude bouwplannen inspecteren.

Mogelijk staan de gebruikte bouwmaterialen daarop aangeduid en kan je nagaan of er bijvoorbeeld asbest cementplaten gebruikt werden.

inspectie3. Sommige asbesthoudende bouwmaterialen kun je herkennen aan heel specifieke eigenschappen, dat zijn dingen die tijdens een visuele inspectie kunnen worden gecontroleerd.

Aangezien er meer dan 3.500 asbesthoudende toepassingen bestaan, is de beste optie om een beroep te doen op een asbestdeskundige.

WAAR KAN JE ASBEST TEGENKOMEN IN EN ROND EEN WONING?

Bij een vermoeden van asbest is het in elk geval het best om ervan uit te gaan dat het asbest bevat tot het tegendeel bewezen is.
De stelregel is om altijd een staal te nemen en te laten analyseren in een erkend laboratorium.

BINNEN

1. SCHOUWEN, VENSTERBANKEN EN DORPELS

vensterbank

Imitatienatuursteen – gebruikt in schouwmantels, vensterbanken en dorpels – kan uit asbesthoudend materiaal bestaan en vormt een risico. Of je met echt natuursteen of met imitatienatuursteen te maken hebt, kan je zien aan het patroon. Is die onregelmatig, dan zal het echt natuursteen zijn.

Heb je ergens een beschadiging met witte puntjes – een vlak effen materiaal met witte puntjes – dan is de kans groot dat het om asbest gaat.

2. KOORD

koord

Verschillende verwarmingselementen zoals kachels van voor 2001 kunnen asbestkoorden bevatten. Dat koord werd gebruikt als afdichting bijvoorbeeld rond het glas van een kachel. Ziet dat er pluizig uit? Dan is de kans groot dat het om een asbestkoord gaat. Zo niet, heb je waarschijnlijk te maken met een glasvezelkoord.

Dichtingskoord in asbest werd ook vaak gebruikt bij cv-buizen. Ook varianten zoals asbestlint of asbestdoek werden vaak gebruikt om verwarmingselementen te isoleren of af te dichten.

3. (KAST)DEUREN

glasal

Vlakke panelen in bijvoorbeeld keukenkasten kunnen uit glasal bestaan. Dat is een dunne, harde cementplaat. Dat kan in kastdeuren, maar ook in gewone deuren, valse wanden of zwevende plafonds verwerkt worden.

Mocht je ergens een breukvlak hebben en je ziet daar een cementmateriaal met witte stukken in, dan is de kans groot dat het om asbest gaat.

4. BIJ VLOERBEKLEDING

vloer

Asbest kan ook verwerkt zitten in vinyl vloerbekleding. Als je bij een eventuele beschadiging in de bekleding ziet dat de onderlaag kartonachtig is, kan dat kartonlaagje asbest bevatten.

Als er bij vloerbekleding zoals een vast tapijt zwarte lijm wordt gebruikt, zal die waarschijnlijk asbesthoudend zijn.

Bij afzonderlijk gekleefde vinyltegels kan het asbest ook in de vinyl zelf zitten en/of in de zwarte onderlaag. Is die lijmlaag doorzichtig of bruin? Geen probleem. Is ze zwart? Dan kan er asbest in zitten.

5. IN PLEISTERWERK

pleister

Asbest kan ook verwerkt zitten in pleisterwerk, zowel in de afwerklaag als in de onderliggende laag. Hier kan je het niet visueel herkennen. Je moet dus zeker stalen nemen en opsturen naar een erkend labo.

6. IN DE BADKAMER

bad

De bekleding van een bad is een typisch aandachtspunt bij de inspectie. Bestaat die bekleding uit gewone pvc-panelen, dan zal er geen asbest in zitten.

Als het harde, vlakke cementplaten zijn, dan is de kans groot dat het om asbest gaat.

7. IN LEIDINGISOLATIE

buizen

Asbest kan ook verwerkt zitten in de leidingisolatie. Het gaat dan om zogenaamde spuitasbest of plaasterisolatie. Zie je witte puntjes achter het gips? Dan zal het hoogstwaarschijnlijk om glaswol gaan. Dat wil echter niet zeggen dat het niet asbestverdacht is, integendeel.

Rondom de leiding zelf is glas- of rotswol aangebracht, dat zijn de zichtbare buitenvezels. Daarrond werd een kartonlaag aangebracht, en dan een gipslaag.

asbestOm de gipslaag te verstevigen, ging men vervolgens asbestvezels (of organische vezels of glasvezels) ter plaatse gaan vermengen in het gips. Het kan mogelijk op één plaats op de leiding asbest bevatten, maar 10 cm verder niet meer. Of er asbest in zit, is dus niet met het blote oog te zien, daarvoor is er een laboanalyse nodig.

Hou er rekening mee: bij dit soort leidingen gaat het om een losgebonden toepassing. De kans dat daar asbestvezels uit vrijkomen bij beschadiging is groot, omdat de vezels in het gips minder vastzitten dan in een vaste plaat.

8. OP ZOLDER

onderdak

Ook op zolder kan er asbest te vinden zijn. Meestal is dit dan in de onderdakplaten. Ook hier gaat het om cementplaten waarin asbestvezels werden verwerkt.

Vaak zijn het menuiseriteplaten, dit zijn cementplaten waar ook houtvezels aan werden toegevoegd.

BUITEN

1. AAN HET DAK EN DE GEVEL

golfplaten

Zowel de (kunst)leien die op de dakbedekking liggen als deze aan de gevel kunnen asbesthoudend zijn. Typische golfplaten die als bedekking worden gebruikt, kunnen ook een risico vormen.

Verder controleer je ook schoorstenen of regenwaterafvoerkanalen op asbest. Ook in cement gevelleien kan er asbest zitten.

platenTip: Golfplaten gefabriceerd voor 1992 bevatten asbest. Golfplaten die gemaakt zijn na 1998 bevatten geen asbest.

Bij golfplaten die tussen deze jaartallen gemaakt zijn, is er soms een ‘NT’-markering aangebracht (‘new technology’), dat duidt erop dat ze asbestvrij zijn.

2. ROND VENSTERS

vensters

Controleer buiten ook zeker de vensterbanken en daarbij de stopverf of mastic bij de ramen tussen het glas en het schrijnwerk. Bij aluminiumramen kan dat asbesthoudend zijn. Ook de mastic tussen schrijnwerk en gevelsteen kan asbesthoudend zijn.

Als die zacht is en terugveert, dan heb je te maken met gewoon silicone, waar je je geen zorgen om moet maken. Is de mastic halfzacht, grijs van kleur en met witte vezeltjes? Dan is er een risico op asbest.

3. RONDOM HET HUIS

bloembak

Ook ingegraven golfplaten of bloembakken kunnen asbest bevatten.

De opsomming hierboven is slechts een beknopte opsomming van veelvoorkomende toepassingen. Aangezien er meer dan 3.500 asbesthoudende toepassingen bestaan, is aangeraden om een asbestinventaris te laten opmaken door een asbestdeskundige. Op die manier ben je zeker en kan je correct omspringen met de materialen.

EEN STAAL NEMEN

staalWil je een staal nemen om te testen op asbest, dan bescherm je jezelf eerst voldoende. Draag een FFP3-masker (te halen in de betere doe-het-zelfzaak) en doe handschoenen aan. Zorg ook dat je iets bij je hebt, bijvoorbeeld een petrischaal, een ziploczakje of een zakje dat je aan de bovenkant volledig kan dichtdoen.

Doe die dan nog in een extra zakje, zodat het staal dubbel verpakt is.

staalVoor je het staaltje doorgeeft aan het labo, kan je zelf ook al eens een blik werpen. Zie je witte puntjes? Dat is een indicatie dat het om een asbesthoudend materiaal gaat.