Elektriciteit met Roger

Compilatieaflevering - Elektriciteit - Roger zou geen doe-het-zelver zijn mocht hij ook van elektriciteit geen kaas gegeten hebben. We overlopen wat we de afgelopen jaren zoal zelf leerden te doen met elektriciteit.

Transciptie 

Iedere trouwe dobbit-kijker weet dat Roger geen enkele doe-het-zelfklus uit de weg gaat en dat al diverse soorten klussen de revue passeerden. Maar ook van elektriciteit heeft Roger wel kaas gegeten, en omdat we ook op dat vlak al heel wat van hem geleerd hebben, zetten we in deze aflevering de voornaamste zaken op een rijtje. Eerst en vooral: hoe leg je zelf je elektriciteit?

Ga je zelf de elektriciteit van je woning aanleggen of vernieuwen, doe dat dan pas als de waterleidingsbuizen er liggen. Elektriciteitsbuizen zijn flexibeler en dus kun je er gemakkelijk mee rond andere zaken werken. Kies voorbedrade buizen, dat maakt het werk eenvoudiger.

 
Maak ook gebruik van een elektriciteitsplan, waarop al je schakelaars en stopcontacten aangeduid staan. Voor de opmaak van zo'n plan kun je je laten bijstaan door een elektricien. Duid aan wat waar komt met de juiste symbolen. Zo is er onder andere het symbool voor stopcontact, voor enkelpolige schakelaar, dubbelpolige schakelaar, wisselschakelaar en kruisschakelaar.

 
Hier werkt Roger in een nieuwbouwwoning, maar als je bij een renovatie de elektriciteit wilt vervangen, controleer dan vóór je de wanden gaat uitslijpen waar de bestaande leidingen zich bevinden. Er kan immers gas, elektriciteit, of water lopen. Gebruik dus eerst een materiaaldetector. Daarmee kun je in een gipskarton muur de steunbalken uit metaal of hout terugvinden. Ook bij de aanwezigheid van elektriciteit krijg je een melding. Selecteer wel de juiste dikte van de wand voor je gaat screenen.

 

Hier zullen stopcontacten voorzien worden, en ook moet er een kabel naar de plafondverlichting lopen. Om te beginnen zal er op basis van het elektriciteitsplan aangeduid moeten worden waar alles hoort te komen.

 Dan wordt de plaats van de schakelaars afgetekend. Afhankelijk van hoeveel schakelaars één lichtpunt bedienen, plaats je een andere soort. Per soort bestaat er een ander symbool.

 De montage van stopcontacten gebeurt in inbouwbakjes. De leidingen lopen naar de inbouwbakjes toe, en gaan dan weer naar beneden voor de volgende schakelaar of het volgende stopcontact. Voor een lichtpunt aan het plafond lopen ze natuurlijk naar boven. Inbouwdozen voor schakelaars kun je gerust boven elkaar zetten, maar stopcontacten plaats je het best naast elkaar zodat je in beide stopcontacten tegelijk stekkers met een geplooide hals kunt gebruiken. Voor stopcontacten laag bij de grond geldt dat ze 15 cm boven de bodem geplaatst moeten worden; voor vochtige ruimtes is dat 25 cm. Houd wel rekening met de vloeropbouw, indien de vloer er nog moet komen. Bespaar niet op stopcontacten maar plaats meteen dubbele, want achteraf uitbreiden kan een grote kost met zich meebrengen.

Je mag maximum 8 aftakpunten hebben per kring, of het nu om enkelvoudige of om meervoudige stopcontacten gaat. Maar als je met grote vermogens werkt, zoals in een keuken, kan het goed zijn om die op te splitsen en twee kringen van vier aftakpunten te voorzien.

Teken af waar de inbouwdoosjes moeten komen; let erop dat ze waterpas staan. Om ze af te tekenen, kun je ook een mal maken met een stuk karton, dat je dan overbrengt op de muur. Neem altijd een beetje speling rond het inbouwdoosje.

De sleuven in de muur maak je met een sleuvenfrees of een haakse slijper. Schuine lijnen mogen, maar alleen als de hoek niet te groot is. Sleuven maak je namelijk altijd zo verticaal mogelijk, en niet horizontaal, want dan zou je de stevigheid van de muur kunnen aantasten. Ga voorzichtig te werk, zodat je geen ongewenste bewegingen maakt met je gereedschap.


Nadien kap je de sleuven verder uit met hamer en beitel of met de boorhamer; pas in dat geval wel op dat je niet door de muur zit.

Bereid alvast de inbouwdoosjes voor door het aantal nodige openingen uit te duwen. Komt er maar één leiding toe in het bakje, dan maak je dus ook één opening, zo dicht mogelijk naar de sleuf toe. Verwijder het stof in de opening, en breng er dan pleister in aan. Plaats het bakje erin en maak de openingen errond goed toe. Zo krijg je een betere luchtdichtheid.

Tijd om de elektriciteitskabels boven te halen. Welke kabels je gebruikt, hangt af van het vermogen van wat je erop zult aansluiten. Laat je voor de keuze van kabels voor grote toestellen zoals een kookplaat dus zeker bijstaan door een vakman.

 Verbind de inbouwdozen via de kabels met elkaar. Doe de afgesneden reststukken van de buizen nog niet weg; je kunt ze nog gebruiken om de leidingen vast te zetten in de muur. Snijd zo'n reststuk zo af dat het net iets langer komt dan de opening. Klem het ertussen en klop het erin, zodat het de kabel daarachter op zijn plaats houdt.

Zijn de inbouwdozen met elkaar verbonden, dan vertrek je nu vanuit het laatste punt naar de zekeringkast. Omgekeerd moeten er ook kabels vanuit de zekeringkast naar de inbouwdozen lopen. Neem niet te veel kabel, maar bereken wat je ongeveer nodig hebt.

 De kabels maak je vast op de bodem met bandijzers en slagpinnen of met schroeven en pluggen.

De sleuven kun je nu dichtmaken met een waterdichte mortel, eventueel aangevuld met een additief zodat deze beter kleeft. Dan kun je beginnen met de stopcontacten te installeren.


Schroef de stopcontacten vast. Bij een dubbel stopcontact schroef je eerst de ene vast, waarna je de twee stopcontacten in elkaar klikt. Daarna kun je de tweede vastschroeven. Later komen de afdekplaatjes er dan op.

Wie thuis zelf zijn elektriciteit plaatst of renoveert, moet zijn installatie laten keuren. Om de controle te doorstaan, is het dus goed om op voorhand te weten waar de keurder zoal op zal letten.

 
Het laten keuren van je elektrische installatie is bij wet verplicht; je positieve attest achteraf zal je ook beschermen bij eventuele juridische of verzekeringskwesties.

Wanneer de keurder bij je langskomt, geef je hem het eendraadsschema (dus het schema met de symbolen en de stroomkringen) en het situatieschema (dat is het plan van de woning, waar de stopcontacten, lichtpunten en toestellen op aangeduid staan). De keurder zal in eerste instantie de zekeringkast controleren: die moet op minstens anderhalve meter boven de grond geplaatst zijn. De organisatie van de kast moet overeenkomen met de schema's die je voorlegde. Ook moeten de juiste beveiligingen voorzien zijn, zoals een differentieelschakelaar – die de elektriciteit automatisch afsluit bij kortsluiting – en smeltveiligheiden. Circuits voor de badkamer en eventuele andere vochtige ruimtes moeten extra beveiligd zijn door middel van een tweede differentieelschakelaar.

Ook moet de installatie voldoende geaard zijn.

Verder zal de keurder in de woning zelf kijken of alle elektrische punten conform de veiligheidsvoorschriften zijn. Zo wordt de plaats van de stopcontacten en de lichtpunten bekeken. De keurder moet ook uitsluiten dat er zich potentieel gevaarlijke situaties voordoen, zoals een gebroken stopcontact, ontblote elektriciteitsdraden of een overbelaste stroomkring. Is er een gietijzeren bad aanwezig, of radiators met metalen leidingen, dan moeten deze geaard zijn om een eventuele foutstroom bij aanraking meteen naar de aarde af te leiden. Het spreekt vanzelf dat er aan de elektriciteit in vochtige ruimtes extra aandacht besteed wordt, aangezien daar de normen ook strenger zijn. Je voldoende informeren op voorhand is dus de boodschap.

 
Een woning zelf volledig van elektriciteit voorzien is geen evidentie, maar andere klusjes zijn voor de meeste doe-het-zelver goed te doen. Zoals het installeren van een spot, bijvoorbeeld.


Als de leidingen in het plafond al voorzien zijn, is het installeren van een spot niet zo moeilijk. Sluit in de socket van de spot een elektriciteitskabel aan zodat je hem straks gemakkelijk kunt connecteren. Om de kabels aan te kunnen sluiten, ontmantel je ze eerst met een ontmantelmesje. Zo beschadig je de binnenkant niet. Met een striptang ontbloot je dan het koper.

 
Plaats je een spot in de badkamer, zoals hier, kies dan eentje uit die geschikt is voor vochtige ruimtes. Houd er rekening mee dat je de spots in deze ruimtes op minstens 60 centimeter van een bad of douche hoort te plaatsen. Is het plafond hoger dan 225 centimeter, dan mag je ook een spot boven de douchebak plaatsen.

Als de socket voorbereid is, klik je hem in de spot. Zet de spot op zijn plaats, en klaar.

 
Wil je meer leren over elektriciteit, en bijvoorbeeld zien hoe de zekeringkast in elkaar zit en hoe je die zelf plaatst, surf dan naar www.dobbit.be voor alle afleveringen over elektriciteit. Schrijf je ook zeker in voor het gratis online magazine!

 

 

Je kan dit artikel volledig lezen na registratie

Reageer

Kleurenschema
Aantal tegels per rij
Beeldverhouding
Weergave
Hoeken afronden
0

Welkom bij Dobbit 

Dobbit maakt gebruik van cookies om uw gebruikservaring te optimaliseren en te personaliseren. Door gebruik te maken van deze website gaat u akkoord met Het privacy- en cookiebeleid.